Ananas oogsten
11 juni 2025 - Sengerema, Tanzania
Ik kan ‘s morgens echt merken dan het nu “winter” is hier. Zonder gekheid. Het is als ik om half 7 opsta nog schemerdonker. In november werd ik om 6 uur spontaan wakker omdat het al licht aan het worden was. Grappig.
Anthony was vroeg. Na de obligate begroetingen, en dat is er hier nooit eentje maar minimaal 2 per persoon, vroeg hij of ik een ananas wilde plukken. Hij had hem zelf gekweekt achter het containerhuis. Leuk! Olivier was net paraat en kon meteen filmen. Lekker voor vanavond.
Op naar een dagje opereren. Meteen al een kink in de kabel want er zou een vrouw in shock onderweg zijn die in een ander ziekenhuis was bevallen. Of ik stand-by wilde staan. Meestal bloedt de baarmoedermond, maar soms moet de baarmoeder zelf er uit. “Zou je niet de gynaecoloog-in-opleiding bellen die in haar laatste jaar zit en nu stage loopt hier..? Die komt daar vaker dan ik. Ik kom wel helpen met de bloeding als het nodig is.!” Oh ja, goed plan.
Maar mijn OK kon nog even niet van start. Snel langs mijn patiënten van de vorige dag. Een behulpzame Tanzaniaanse co-assistent hielp met de uitleg in het Swahili, al kom ikzelf elke dag een beetje verder. Mijn meneer met de grote liesbreuk die steeds beklemde was helemaal opgelucht en blij. Hij had geen pijn meer! De dame op de klasse afdeling had een goede nacht gehad maar moest nog wel d’r bed uit. Vandaag nog! Eten, drinken, lopen en morgen naar huis allemaal.
Op de OK werd er op me gewacht. Blessing wilde starten “het kan nog wel uren duren eer die patiënt met bloeding er is”. Oké, d’r an dan. Lucy en Maryam hadden beide weinig zin in deze lange sessie, maar Maryam trok aan het kortste eind en ging mee aan tafel. Er was geen assistentie met enige vaardigheid van belang, dus ik was heel blij met Lisa. Gezellig. Met nog een coassistent aan tafel en een rijtje er achter op het bankje gingen we aan de slag.
Helaas wordt hier zelden het vet schort van de buik tussen darmen en buikwand gelegd bij een operatie. Daar worden we in Nederland op gedrild want dat voorkomt verklevingen. Nou, het was te merken. De dunne darm zat muurvast. Ik begon mijn stokpaardje te berijden. Zegt Maryam “dat heb je mij geleerd toen ik 3 jaar geleden met de opleiding begon.” Zíj wist het wel. En deze CO’s nu ook. Enfin. Uiteindelijk waren we binnen, en nadat ik de schade had hersteld kon de echte operatie beginnen: de jonge man van zijn stoma afhelpen. Gelukkig ging dat een stuk soepeler.
Voor de buik dicht ging legde ik het vet schort netjes neer met uitleg. Er werden meteen foto’s en filmpjes gemaakt, die ik kan gebruiken voor onderwijs.
Tijdens het sluiten oefende Lisa met tellen in het Swahili. Toen ze bij 21 kwam zei ik “my age”. De knul die boven iedereen uit torende en steeds heel goed aan het opletten was, keek me geschokt aan! Toen zag hij mijn ogen en schoot ook in de lach. De co aan tafel was brutaler “you come after fifty” zei hij.
Helaas liet de 2e Ok lang op zich wachten. In de tussentijd maakten Olivier en Malouk een wond aan een been schoon. Ik keek mee. We hadden er weinig fiducie in dat dit goed ging komen, maar amputatie was voor de patiënt en zijn familie nog geen optie. Dan maar zorgen dat hij niet ziek werd uit de wonden.
Eindelijk kon mijn volgende ingreep beginnen, maar die liep anders dan gepland. Toen Olivier (met gemak want vetschort lag goed) de buik open maakte om een stoma op te gaan heffen troffen we vreemde spikkels over de darmen en vergrote klieren. Hmm.. geen goed nieuws. En groot risico voor lekken van een nieuwe darm naad. Eerst maar eens uitzoeken wat er aan de hand is. “Ga je nu al sluiten? Maar ik had me opgemaakt voor een lange avond..!” Riep Blessing. -“ja, ik had me ook verheugd om samen de avond door te brengen, maar helaas” antwoordde ik. Blessing kon wel lachen om de opmerking. Maar we baalden allemaal. Want het is maar de vraag of deze man ooit nog van zijn stoma gaat af komen. Pole.. Malouk zou de familie en patiënt als hij goed wakker was inlichten.
Maar elk nadeel heeft z’n voordeel, we waren redelijk op tijd thuis voor het eten. Ed en Anthony deelden hun plan om samen naar Mwanza te gaan. Top! Ik verzamelde paspoorten, letter of invitation van Marie José en op advies van Jiska (die leeft via de app mee) schreef ik nog een brief dat ik Ed, mijn echtgenoot (maakt meer indruk) toestemming geef mijn bagage mee te nemen. Want ik heb de komende dagen al vol staan met ingrepen.
Fijn als het zo kan. 🤞🏻
Op tijd eten. Een soort gado-gado met nasi en de Tanzaniaanse versie van postelein. Heerlijk.
Nu de bagage stress geluwd is, komt er ruimte om na te denken over het weekend. Misschien een nachtje ecolodge. We houden jullie op de hoogte.


En het delen van je kennis op OK. Fijn als het blijft hangen zodat er van elkaar kan worden geleerd. Dat maakt je blij.