Nooit saai hier
20 juni 2025 - Sengerema, Tanzania
Vandaag haalde ik de overdracht niet. Er lag een spoed patiënt op tafel en Mkandya (sorry, heb nu eindelijk de juiste spelling) ging dr Artin helpen. Beetje lamme helpt de blinde, beide wel wat ervaring vooral met keizersnedes, maar geen opleiding. Rian suggereerde dat ik maar aan moest schuiven. Dat bleek nodig want ze waren bezig de buik open te trekken zoals ze gewoon zijn bij een keizersnede. Dat kan bij een eerste operatie via een snee net boven het schaam been. Dit was een mevrouw die voor de 3e keer geopereerd werd in haar onderbuik en allemaal verklevingen had. “Stop! Zo trek je de darm kapot” riep ik terwijl ik in een jas werd geholpen. Te laat, er zat al een gat in. Ik drukte er een gaas op, legde uit dat ze dit nooit zo moeten doen als iemand al een operatie heeft gehad, en repareerde het gat. Stap voor stap liet ik ze vervolgens alles los maken tot we binnen waren. Een kleine littekenbreuk was en passant verlost, maar dat was niet het probleem. Een grote cyste (ruime tennisbal) vast aan het litteken onderin de buik ook niet maar we haalden hem toch maar weg. We hadden straks alle ruimte nodig om de boel weer fatsoenlijk dicht te krijgen. Ik liet ze de darmen volgen tot we het probleem vonden. Een beklemming in de buik zelf door littekenweefsel waar de darm onderdoor was geglipt maar niet meer uit terug kon. Er zat er nog eentje maar die was nog niet beklemd. Ook hier werd de darm bevrijd. Nu kon de buik weer dicht. “Verschort er overheen.” Zei Mkandya. Top! Die boodschap is alvast over gekomen. Nu moesten ze met kleine hapjes en kleine stapjes van elk 5 mm de buik weer dichtmaken. Dat gaat tergend langzaam, Artin keek met een scheve blik naar de klok. “Het maakt niet uit hoe laat het is, de buik moet netjes dicht voor we naar huis kunnen. We kunnen niet zeggen: gaas er op en morgen verder”. Hij keek wat ongelukkig en ging verder met de kleine hapjes en kleine stapjes. Uiteindelijk waren we in een ruime 1,5 uur klaar met de hele ingreep dus dat viel best mee. Ik stapte uit om naar de dialyse te gaan, ik had een “date” met Mzalifu voor een lijn.
Toen ik op de dialyse aankwam werd Mzalifu gebeld en de echo was onderweg. De verpleegkundige ging alles vast klaar zetten. Ik kreeg een stoel. Wat attent. De echo kwam binnen. Een Aloka, die kende ik nog uit Maastricht. Met Ineke heb ik er ooit nog eentje zelf in een vrachtwagentje geduwd op congres in Tour voor een demonstratie buiten het ziekenhuis. Ik grinnikte en zette het apparaat aan. Voorkeuze standen “schouder” en “schildklier”. Een Nederlands apparaat. Meteen stond er een schare studenten om me heen. Ik legde uit wat we zagen en waar we op moesten letten. De zuster was intussen heel vaardig de lijn aan het voorbereiden en alles aan het spoelen met zoutoplossing. Ik was onder de indruk.
Mzalifu desinfecteerde de hals en legde de doeken neer. Tsja, hoe gingen we dit nou weer doen. Een steriele hoes voor de echo hebben we hier niet. Even denken… gel in steriele handschoen en vingers er omheen knopen voor de hoes en betadine als alternatief voor steriele gel op de huid. Als een tierelier. Het was wel een erge korte lijn voor in de hals. Maar dat was wat hier gebruikt werd. Plaatsen & testen, vasthechten en door.
Buiten zat de dochter van een mevrouw met littekenbreuk op me te wachten. Olivier en ik hadden haar de eerste maandag gezien en bedacht dat er waarschijnlijk tumor in haar buik zat. De gynaecoloog de David had haar ook gezien en dacht hetzelfde, maar de echo die hier gedaan was zag dat niet. Ze was verwezen naar het grote ziekenhuis voor een CT. De dochter zat nu klaar met de uitslag. Bijzonder hoe ze me hier had gevonden. Helaas was de uitslag geen goed nieuws. Veel meer dan “slecht” kon ik niet uitleggen, dus op zoek naar Malouk. Die legde alles uit en maakte een verwijzing voor de oncoloog in de grote stad. Deze mensen waren bemiddeld en zouden wel gaan. Maar dit zag er niet goed uit voor de mevrouw, en de littekenbreuk was wel het minste van haar problemen.
Helaas had de patiënt met geplande hals operatie nog steeds een te laag bloedgehalte ondanks 2 zakjes bloed. Ze kwam wel van heel ver, door hevige menstruaties waarschijnlijk. Pole. Dan maar even foto van de defibrillator op de kamer van Chege waar Paco een nieuw snoertje voor gaat regelen. En poseren met het team in de gang van de OK. Ik had zelfs tijd voor lunch dus we genoten van een bijzonder roerei met groente, rijst en vis.
De laatste dagen waren we op zoek naar de sleutel van de opslag van de oogarts, waar nog spullen staan om uit te sorteren. Nergens te vinden. “Anthony weet ‘t wel”, appte Jiska. Klopt, maar hij zei dat de sleutel er niet bij zat. Dan maar, o.v.v. Jiska, de groene container organiseren zodat er ruimte is om straks de nieuwe container over te pakken. Een paar dozen konden we nog opruimen, de rest is voor een technische werkplaats voor protheses. Grote zware apparatuur en spullen die we laten staan tot de werkplaats gebouwd is. Anthony werd opgetrommeld, ik wees de dozen aan die mee moesten en de mannen gingen aan de slag. Het karretje liep haast vast in het grindpad, maar het ging.
Op de terugweg kwam ik Artin tegen die en Implanon wilde verwijderen die te diep was. Op de grote operatiekamer onder narcose. Die kende ik ook uit Nederland. “Met een marker kan het onder lokaal” dat was nog wel een klusje maar uit eindelijk lag het ding in de prullenbak. Waar hij vervolgens weer uitgevist moest worden omdat het op de foto moest voor de patiënte.
Op weg naar huis kwam ik nog net Anastasia en Festor tegen en wenste ze goede avond. Op het terras deelden we de foto’s en regelden we bedankjes voor de hulpen. Morgen is alweer de laatste avond van Lisa en we wilden ze gezamelijk bedanken. We hadden ook nog een cadeautje van Moniek met een kaartje.
Ik kreeg een telefoontje van Chege. Het eerste bankje voor op de OK was klaar. Mooi. Dan hoeft Olivier zijn rug niet meer te breken. En voor iedereen handig, want er zijn een paar kleine operatieassistenten.
Ik schreef nog een briefje voor Anastasia en Anthony met wat verzoekjes (avocado,ei) en vulde de huis portemonnee. Tijd om te gaan slapen. Morgen vroeg op want Lisa en ik gaan naar de kerkdienst in het kleine kerkje naast het OK gebouw.


mooi dat je nu ook weer je deskundigheid kon laten zien en uiteindelijk véél ellende wist te voorkomen. Wat goed, dat je dit doet en zoveel kunt betekenen voor de mensen daar...👍🍀😷📌❤️
Even schakelen en lijn plaatsen. Soepel door alle voorbereidingen. Mooi. Jij onder indruk en bij echo met handschoenhoes, alle omstanders.
In Tours betekende gel heel iets anders.
Goede thuisreis
Heel erg Trots mag je zijn ..
Goede Reis terug ..❤️
Hier mogen jullie heel trots op zijn.
En ook heel bijzonder dat je dit samen beleefd.