Vrijdag de 13e

15 juni 2025 - Sengerema, Tanzania

Voor het eerst niet thuis met Berts verjaardag. En dan ook nog geen wifi om hem te feliciteren. Nouja, het is niet anders. Het lukt vast ergens vandaag.

Na de overdracht begroette ik Rachel, de secretaresse van SimbaHealth die eigenlijk ook de conciërge van het nieuwe gebouw is. Toen ze hoorde dat  het internet het niet deed zei ze: “Ah, let me take you to ICT”.  Dickson zat achter zijn bureau. “Ja, de glasvezel is gebroken ergens buiten het terrein. Pole. Ik had jullie moeten informeren. Sinds gisteren ochtend. Maar misschien is het vandaag klaar.” De glasvezelkabel hangt hier aan een soort houten lantaarnpalen. Dus als er ergens een bus tegenaan klapt breekt ‘ie en valt het internet uit voor alles en iedereen achter de breuk. Nog een wonder dat het niet vaker uitvalt. 

Maar plicht riep dus aan de slag. M’n kop bij de receptie van de OK laten zien dat ik er was en ze de patiënt konden bestellen. Daarna langs mijn meneer van gisteren op de IC. Hij lag op zijn zij met het gezicht naar de deur onder een laken. Toen hij me zag stak hij z’n duim op. Ik liep naar hem toe en vroeg hoe het ging. Goed, geen pijn. Onvoorstelbaar, met dat inwendige corset dat ik gecreëerd had. De wond had nauwelijks nagelekt en hij had zelfs al windjes gelaten. Voorzichtig beetje opstaan en rond bed scharrelen vandaag - voor die uitleg had ik de nurse nodig die keurig alles vertaalde. Eén van de zoons die naast het bed zat luisterde aandachtig mee. Bij bijna elke patiënt zitten 1 of 2 naasten die de zieke verzorgen en als het mag ook eten geven dat ze zelf klaar maken. Ook wassen ze de doeken en kleding van de patiënt. tegenwoordig hebben ze wel lakens van het ziekenhuis. Een hele verbetering. Op het ziekenhuis terrein is een kookplaats en een wasplaats en overal hangen waslijnen waar de kleurige doeken hangen te drogen. Een prachtig gezicht. 

Door naar de klasse afdeling, linksaf, want rechtsaf is het mortuarium. Dat was binnen 3 dagen omgebouwd en de koelcel met lades stond klaar om er in gebouwd te worden. Wel onder een passend zwart laken. Linksaf dus. Naar mijn mevrouw van dinsdag met haar bovenbuiksbreuk. Er was niemand in de kamer om te helpen en de zuster zat niet op haar post. Dus alleen naar binnen. Ze maakte het goed en was klaar voor ontslag. Na nog wat uitleg over bewegen en niet tillen nam. ik afscheid. Gelukt 😅. Intussen was de zuster op haar post. “Ze moet ontslagen worden in de computer “ - “dat moet jij doen!”  Oh jee, geen idee. Ze maakte plaats voor me achter het bureau en ik logde in. Ik kon alles netjes invullen maar nergens ontslag vinden. Intussen was de zuster naar een patiënt gelopen in een van de klasse-kamers. Gaat de telefoon..! wat nu…? beetje lullig om hem te laten rinkelen. “Grade ward - dr Susan speaking” nam ik op. Aan de andere kant herkende ik de stem van Shelembi, die op de ontvangst van de OK staat. Hij ratelde wat in het Swahili. Ik riep “Mimi ni daktari Susan” -“oh” - gewoon door in het Swahili: “Naomba Bima form ya Naomi”. Ah, dat snapte ik. Naomba - ik heb nodig. Bima is de verzekering. Naomi was de eerste patiënt, ze was blijkbaar gebracht zonder de verzekeringspapieren. Maar waar vind ik die..? Gelukkig stapte de zuster weer binnen. Ze pakte een map en ging door de stapel gele doordrukvellen. In een rustig tempo sloeg ze ze  één voor één om…. Oh die is voor een mevrouw die tussendoor binnen liep…. En ja hoor, het laatste velletje.. Ik nam ze mee en liep naar de OK.

Snel omkleden.. oh kak, OK pak vergeten. Dan moet ik weer terug. (Anne-)Len stond zich ook om te kleden. “Oh ja, dat ken ik. Gelukkig ben je nog niet half omgekleed om er dan achter te komen dat je je broek vergeten bent”. Ik wilde alweer naar het containerhuis lopen maar Len keek even in haar kastje of ze een extra pak had. Niet dat we dezelfde maat hebben, maar die hobbezakken kan ik vanaf M wel aan. En zowaar had ze een pak liggen. Wel gisteren gedragen, maar het rook nog prima, en als ik het boord een beetje omvouwde zag je niets van de vlekken. 

Het was een karig team vandaag. Resuto liep om en Mswani die net wordt ingewerkt instrumenteerde, maar geen assistent in de haken. Lisa stond bij Len te helpen bij de brandwondenkindertjes, Malouk en Olivier deden een huidtransplantatie en Mkangje, die ik had gevraagd mee te doen, stond blijkbaar bij een keizersnede. Dus een student van de gang geplukt om me te assisteren.

De patiënte had een ruggeprik en was klaar wakker. Mwampamba, de anaesthesie medewerker, was gezellig met haar aan het kletsen. En blijkbaar was het erg grappig wat hij vertelde, want ze moesten allemaal lachen. “Hoho, niet te hard lachen” zei ik terwijl ik de breukzak probeerde in de buik terug te duwen. Als je lacht span je je buik aan en als die open is, loopt alles door dat gat naar buiten zoals een binnenband door een kapotte buitenband. Da’s vrij lastig opereren. Maar de tijd gaat wel lekker snel. Restuta had ook nog muziek aangezet met haar telefoontje. Er galmde een soort Tanzaniaanse gospelmuziek op redelijke sterkte door de OK en m’n student begon spontaan mee te zingen. Helaas had hij dezelfde zangkwaliteiten als Fethi dus het was geen onverdeeld genoegen, maar ook hetzelfde enthousiasme dus dat maakt een hoop goed. Het handige van een wakkere patiënt is dat je direct aan het einde al uitleg kunt geven. Ze bedankte me en ging naar de gecombineerde ontvangst/uitslaapkamer.

Aan de koffie! Nouja, thee dan. Want koffie schenken ze niet op de OK. Malouk en Olivier waren ook klaar. “Zullen we Ed even vragen of hij koffie komt brengen..?”, stelde Olivier voor. Dus even later zaten we lekker aan de koffie met Ed bij het doorgeef luik.

Op naar de volgende patiënt. Helaas was het bloed gehalte te laag. We vermoedden een verkeerde meting, want ondanks een zak bloed was het gezakt ipv gestegen. Eerst maar eens een nieuwe bepaling doen. Het duurde en duurde.. ik typte een stuk blog, en praatte met dr Ernest. Hij werkte eerder in Sengerema en wil ooit chirurg worden. Maar was nu door de staat verplaatst naar een ziekenhuis 200km verderop om onderwijs te geven. Zo gaat dat hier, toekomstplannen ging voorlopig iig een dikke streep door. En te ver om heen en weer te reizen dus 4 dgn in de week daar wonen en werken en vrijdag in Sengerema bij zijn gezin en kijken of hij nog wat kan meedoen. Als we de laatste patiënt nog gingen doen mocht ik hem bellen. 

Malouk verscheen aan het loket. Bepaling mislukt want het buisje was niet geschud. Dus ging ze het nu maar zelf afnemen en naar het lab brengen. Dat ging nog wel even duren. Lisa en ik kleedden ons om voor de lunch “thuis”. En dat terwijl ik Anastasia gisteren had gezegd dat alleen Ed er zou zijn. We werden warm onthaald. Muziki stond aan en de dames waren aan het werk. Anthony werd op pad gestuurd en kwam terug met eieren. Lekker toast met omelet. Beentjes hoog. Ik zou het niet heel erg vinden als we niet meer door mochten, dan konden we eind van de middag al naar de Ecolodge voor een weekendje rust. Maar om half 3 kwam Olivier met het verlossende woord:.“We kunnen!”

Dus daar gingen we weer. Aan de slag. Een beetje bleek team. Olivier als operateur, Malouk als assistent en ik als instrumenterende. Restuta liep om. Oh ja, Ernest nog bellen. Die kwam er meteen aan. Helaas liep de operatie niet zoals we hoopten, want de dame had een klein bekken (lage onderbuik) vol met weefsel wat er niet hoorde terwijl haar baarmoeder al verwijderd was. Dus helaas geen simpel vleesboompje (of woudreus dan, gezien de uitbreiding). Dat was niet best, en niet oplosbaar hier. En helaas niet gezien op de echo die vooraf was gemaakt. De lekkage van urine uit het litteken van de eerdere baarmoederoperatie konden we niet oplossen. Als je tumor hecht geneest het niet. Het beste wat we konden doen is zorgen dat het goed weg liep via een slangetje dat we door de buik in het gat legden, met het vetschort van de buik erbij om het zo goed mogelijk te laten genezen. Ook deze dame was klaarwakker, dus het slechte nieuws werd gedeeld en de opties besproken. Ze ging akkoord met ons plan. Tsja, wat moet je anders. Malouk zou haar familie bijpraten. 

Terug bij het huis koffertje pakken voor morgen en even beeldbellen met Bert op de mobiele data van Ed z’n nieuwe Tanzaniaanse sim-kaart. Toch wel  fijn om elkaar te zien. Ik liet Bert het huis zien en we kletsten even bij. Niet te lang, want er waren een paar vrienden en ze gingen nog op stap. Maak er een mooi feestje van, schat!

Foto’s

3 Reacties

  1. Marijke:
    15 juni 2025
    Gefeliciteerd nog met jullie Bert en het was weer een spannend verhaal
  2. Monique:
    15 juni 2025
    Gefeliciteerd met Bert !🥳🍾
    Wat een indrukwekkende verhalen weer van jullie beide. Geniet van jullie welverdiende rust. Dik verdiend na zo’n week!!
  3. Ineke:
    15 juni 2025
    Inderdaad wonder dat internet niet vaker uitvalt.
    Soort camping zo'n ziekenhuis met al die voorzieningen voor de familie. Grappig en werkt fantastisch.
    Fawlty towers is toch helemaal niks bij zo'n ward-kantoor. Sjongejonge. Basil Suus.
    Maar na al het werk met wakkere patiënten, als kers op de taart Bert kunnen bellen! Gefeliciteerd allemaal.