2026-10 Tyfusbuik
18 maart 2026 - Sengerema, Tanzania
Gisteren was de operatiedag van de dame die al 3x geopereerd was voor buiktyfus maar nu de buik had open liggen. Dus na de overdracht direct naar de OK. Maryam, een kleine pittige dame die Eriks botoperaties perfect ondersteund, was er ook. Ik herkende haar teenslippers met “gouden” kettinkjes. Maat 37. Mooi. Ik kleedde me om in m’n OK pak en ging op zoek. Ze was al bezig met klaarzetten van Eriks OK. Ik vroeg haar mee te lopen want ik had wat voor haar. De OK klompen van onze doktersassistente Jacqueline, altijd een enthousiaste supporter van Simba. Ze was in september overleden maar haar klompen stonden nog altijd in de kast op de poliklinische OK. Niemand kon het over z’n hart verkrijgen ze weg te gooien. Ik had met haar collega’s overlegd ze mee te nemen. Hedwigs opmerking gaf de doorslag: “Jacq’ zou zeggen: dan loopt er in Tanzania nog iemand met me weg” .
Maryam keek naar de klompen en zei dat ze al klompen had maar dat Jiska er wel een plek voor wist. Ik wees op het zachte voetbed en drong aan dat ze ze even moest proberen. “aaah.. so soft…!” Maryam was helemaal blij. Haar eigen klompen krijgen een nieuwe bestemming en Maryam loopt met (die van) Jacq weg!
Met Happy en een Tanzaniaanse chirurge in opleiding (2e jaars) begon ik aan de grote klus om een buik weer dicht te krijgen. In tegenstelling tot haar eerdere collega’s die meestal bescheiden en heel leergierig waren, was deze dame van mening dat zij alles beter wist. “Wij doen altijd…”. Ik luisterde aanvankelijk geduldig naar haar methodes en legde uit dat er uit grote studies betere methodes naar voren zijn gekomen die we nu gaan toepassen. Maar ze ging steeds verder in haar discussie en we hadden nog even te gaan. Dus ik kapte het af en zei dat we het toch echt op mijn manier gingen doen. Ze bleef ja-maren waarop ik haar vroeg “je zegt dat je het altijd zo doet, maar hoeveel keer heb je zo’n buik als dit geopereerd?” Ze viel stil en keek me boos aan. Maar dat kan ik beter….
Om de buik dicht te maken moest ik de buikwand los maken van de lagen er onder. Plots golfde de pus ons tegemoet. Er zat dus ook nog een groot abces in de bovenbuik. Ook tussen de vastgeplakte dunne darmen zaten kleine abcesjes. Typische tyfusbuik. Veel spoelen en nog even door met antibiotica.
Na 5,5 h opereren en met hulp van Merel die later instapte om in de haken te hangen kregen we de klus geklaard.
De eigenwijze dame heb ik daarna niet meer gezien.. Wel nog een rondje langs de beestenboel van Ed. Wat een cadeautje zo aan het einde van de middag.
‘S Avonds aten we chapati’s met vegetarische groentesaus. Een heerlijk prutje van o.a. Tomaat, aubergine en veel knoflook. Ed zocht tevergeefs naar vlees. Lekkere Tangaweezy erbij, soort gemberbier maar dan pittiger. Na het eten nog even aan m’n huiswerk voor Swahili en daarna met Erik en Jiska op de bank vergaderen met Simba. Het begon flink te waaien maar daar bleef het bij. Geen regen vandaag maar het koelde wel lekker af. Tegen middernacht dook ik onder de klamboe.
Vanmorgen liepen we meteen na de overdracht naar de het kantoor van Simba waar een nieuw echo apparaat stond. Ik had al een appje van Revocatus dat de eerste patient er al was. We reden het via de ziekenhuis”gangen” naar de dialyse. Terug in de tijd, Ineke! De radioloog was er nog niet dus begon ik zelf met de metingen. Ik was al klaar toen de radioloog binnen kwam. Maar plots deed het apparaat het niet meer. Oververhitting. Weer door het ziekenhuis met dat ding, naar de radiologie waar airconditioned ruimtes zijn. En het luchtfilter reinigen. Geen overbodige luxe. Dus naar het kantoor van de IcT man Dickson om een soort blazertje voor apparatuur te halen. Het leek even goed te komen maar helaas.. De ander parient die was gekomen voor een shunt kwam dus nu niet meer in aanmerking. Maar die bleek ook net gereanimeerd te zijn tijdens dialyse dus niet een kandidaat voor geplande operatie. Pole. Hij was het er niet mee eens omdat hij dacht dat de pijnlijke borstkas die hij had van de kunststof slang in zijn nek kwam. Er stonden vier zoons om hem heen. Eentje met rasta kapsel, eentje met broek onderaan zn kont en eentje met basebal petje en een shirt van Paris st Germain.
Ondertussen had Joanna me gebeld voor 2 wonden. Beide moesten opgenomen voor schoonmaken onder verdoving. Plots staat Ed achter me met Olivier. Die kende de patient en ging meteen aan de slag. Uitleggen en regelen. Mooi. Ik liep snel terug naar de OK om te zeggen dat we vandaag geen shunts gingen doen toen ik me verstapte. Ik was meteen uit balans en viel voorover, nog net op tijd om m’n val te breken met een soort judorol. Dat moet er koddig uit hebben gezien. De mensen die zaten te wachten reageerden met een meelevende “pole” en vroegen of het ging. Gelukkig had ik vandaag een broek aan en geen jurk..
Ed had lunch voor me gemaakt. Toast met een omelet. Nog een tomaat en avocado erbij en het “taartje” was klaar. Zalig.
Op de IC was het file. Er stond een bed middenin met een kraamvrouw die gevloeid had en bloed kreeg. Alle bedden waren bezet. In de hoek lag een jonge vrouw waar een scherm voor werd gezet. Net overleden aan leverkanker met uitzaaiingen in haat hoofd zei Marie Jose. Haar moeder zat er verslagen naast.
Twee dames die al rondliepen mochten naar de gewone afdeling. Als een soort dirigent gaf Marie Jose de aanwijzingen wie waar heen moest ennzo had iedereen weer een plekje.
Mijn patiente van gisteren maakte het goed al was ze niet blij met de strakke buikband ter ondersteuning waar ik in het swahili en in het engels op had gezet dat hij 2 weken moest blijven zitten. Ik legde uit dat ze regelmatig rechtop moest zitten en met de benen wiebelen en dat ze mocht drinken. Aan haar gezicht te zien had ze er niet veel zin in. Ze is ook weken aan het tobben. Maar haar dochter dacht er duidelijk anders over en zette haar overeind en pakte een kom thee. Heel goed.
Buiten stond zuster Marie Jose te praten met een mevrouw met grappig haar. Haar hoofd was verdeeld in allemaal kleine gedraaide vlechtjes met touw erdoor. Daardoor stonden de vlechtjes rechtop en wezen allemaal in een andere richting. Als ze sprak bewoog haar hoofd en trilden de vlechtjes als een soort antennes.
Terug op de veranda was het de zoete inval. Eerst plofte Renske op het muurtje. Ze kreeg van Ana meteen Jesca op schoot, die ze op de wereld had geholpen. Even later kwam Wouter, haar vriend, langs op zoek naar Daniel. Die was met Erik en Jiska een rondje over het terrein. Even later kwamen ze met z’n vieren terug. Ook Olivier kwam met vrouw Marloes en collega Merel aan, want Gigi woont overdag bij ons. Jiska haalde drinken en cashewnoten en zo hadden we een spontane wo-mi-borrel. Wouter Ed en Daniel klaagden over de medische termen die over tafel vlogen. Ed “kan ik dat ruilen tegen aquaduact? Die heb ik dubbel!”
Toen de zitting was opgeheven omdat iedereen honger kreeg, konden we aan tafel. Met z’n vijven inmiddels. Gezellig. Nog geen kip, die licht geplukt en wel in de koelkast.


Top werk,voor een keer: groetjes aan Olivier🦒
Kon bijna niet wachten op je verhaal van vandaag. Nog net geen shunt helaas.
Wel een echoapparaat! Af en toe op herhaling kan geen kwaad.
Hopelijk niet teveel last van die buiteling.
Fijn dat het ( voorlopig) goed gaat met de patiënte.