2026-13 Anders dan anders

De ochtend begon vroeg met het gezang van de moskee. Op de veranda oefende ik m'n presentatie voor mijn Swahili les nog een keertje. Het scherm van mijn telefoontje knipperde sinds gisterenavond dus die bleef achter bij Ed en Daniel voor de reddingsactie, terwijl ik met Erik onder de paraplu naar de overdracht wandelde. Mzalifu vroeg of ik meeliep naar de dialyse om de enige patient waar ik nog een echo van had kunnen maken, toch te plannen voor een shunt a.s. vrijdag. zou het toch nog gaan lukken deze reis...? Daarna door naar de IC. Mijn dame van de buiktyfus doet het goed, het stoma zakje vult zich. Het dieet mag uitgebreid met pap, kip, rijst en banaan. Maar geen ugali, de betonpap. Ze heeft nog wel een snufje zuurstof nodig, dus ze kan nog niet van de IC af. Labda kesho, misschien morgen.

Op het bed naast haar lag een mzee, een oude man. Althans, hij ziet er oud uit, maar daar kun je je hier nog weleens in vergissen. Geen idee wat hij heeft, hij ligt voor interne opgenomen. Hij was duidelijk ondervoed en zijn twee zorgzame zoons hielpen hem met drinken. De ene zat schrijlings achter hem op het bed, zodat vader met zijn rug tegen hem aan kon leunen om te zitten. De ander stond voor hem en gaf hem geduldig slokjes chai, zoete thee, terwijl hij hem bemoedigend toesprak. Dat is in totale tegenstrijd met de man er tegenover, waar de familie eigenlijk niet de moeite wil nemen om bij de apotheek de medicijnen te gaan halen (en te betalen). waardoor medicijnen niet of te laat worden gegeven. De man heeft suikerziekte en een wond aan zijn voet. Olivier vroeg hem of hij tabletten gebruikte of injecties. "injecties" antwoordde de man. -"elke dag?" vroeg Olivier. "Hapana", nee. Tsja, die suiker schiet dan omhoog en dan bouwen de bacteriën in die voet een feestje. 

Op de OK liep anesthesie medewerker Blessing met een OK jas over zijn OK pak. "Heb je het koud?" vroeg ik . -"Inderdaad!', zei hij, "jullie Nederlanders vinden dit regenseizoen fijn, want jullie hebben altijd dit weer. Maar wij vinden het koud!". Dat hadden we vorig weekend ook al op de markt gezien. Ed was aan het kijken naar een petje tegen de zon omdat die gladde bol nogal makkelijk verbrand. De Tanzanianen stonden wollen wintermutsen te passen! En toen ik op de poli zat met Constansia en de bui losbarstte, ging ze een sweater halen. En wij lopen in T-shirt en zweten als een otter. 

De dame die we gingen opereren lag al op de tafel. half ontkleed. Ik trok haar OK schort dat alle patienten hier aankrijgen, wat meer over haar heen en mompelde  "het is koud". Ik kreeg een dankbare blik en een zacht "asante" - bedankt. Ze was blij dat ze aan de beurt was. met haar dunne-darm stoma is het lastig leven hier. Stomazakjes zijn eigenlijk alleen bij het ziekenhuis verkrijgbaar (met dank aan Nederlandse firma en de stomazusters uit het Slingeland) maar als je ver weg woont heb je daar niks aan. Ze maken dan een gat ter grootte van het stoma in een plastic zakje maatje kleine pedaalemmer, waarvan ze de bovenkant oprollen en die met een band van stof fixeren. Heel handig en het werkt meestal. Maar soms ook niet. 

De operatie liep vlotjes samen met Merel en Tanzaniaanse chirurg Chacha, die nog wel een keer een darmnaad wilde meekijken. Hun opleiding tot chirurg hier is 3 jaar, in Nederland 6 en hij is nu een half jaar klaar. Door de vorige ingreep zaten er flink wat verklevingen dus om de beurt maakten we stukjes los. Toen het darmnaadje gelegd was moest hij naar zijn poli, en maakte ik de klus af met Merel. 

De volgende patient was een man die brandwonden op zijn arm had en nu een huidtransplantatie kreeg. Dat konden Olivier en Merel, met de coassistenten als erbij voor extra handen want er moest veel gehecht worden. Ik liep naar huis voor de lunch en stoeien met m'n telefoon. Olivier zou bellen als de volgende patient op ging, maar de klok tikte voort. Het voelde een beetje als spijbelen. Laptop op schoot, nog een keer m'n swahili les oefenen. Geen belletje. Een protocol voor het aanleggen van shunts geschreven, dan kunnen Mzalifu en Revocatus daar morgen naar kijken. Nog geen belletje. Ik kon m'n whatsapp niet in waar nog een paar dingen in stonden om door of uit te werken. Dan maar vast begonnen aan de presentatie voor de Kerk in Hellevoetsluis die ik over 1,5 wkn ga geven over Stichting Simba. Pas tegen 18h kwam het belletje. De volgende ging bijna op. Maar die kon hij ook wel met Merel doen. Ook mooi. 

Het eten was goed te pruimen (Rotterdams voor lekker). Na afloop moesten de botten van de kip in de afvalput. Gewapend met m'n zaklamp liep ik naar buiten, want het is hier om 19h echt pikdonker. Twee kakkerlakken formaat spitsmuis scharrelden langs het pad. Gelukkig niet binnen! Ik vond de put achterin de tuin. Een gat in de grond waar "biologisch" afval in wordt gegooid. als "ie vol genoeg is gooien ze hem dicht en kan alles langzaam in de grond verteren. Of de dieren, groot en klein, vreten er aan. Dat is nog eens duurzaam. 

M'n Swahili cursus was nuttig en noodzakelijk, want ik sta continu te hakkelen en schakel waar mogelijk iedereen in als tolk. Morgen zijn hopelijk mijn apps geladen en kan ik weer lezen en reageren op whatsapp.